02.06.2006

2 Haziran 2006 10:06, Cuma
Konu:
bugün cumaaa…!

Merhaba,
Herkese keyifli ve neşeli bir haftasonu diliyorum,

Ünlü fotoğraf ustası Ara Güler’in çok sevdiğim bir sözü var:

“Yaşam, size verilmiş boş bir filmdir. Her karesini mükemmel bir biçimde doldurmaya çalışın…”

Bakış açısı farkı

Tren Patarka’dan hareket etmeden önce, teknisyen trenin makinistine lokomotifin bir parçasında sorun olduğunu ve trenin yolda kalabileceğini söylemişti. Makinist, “O zaman o parçayı niye şimdi değiştirmiyorsun?” diye sormuştu.

Teknisyen, parçanın Patarka tren istasyonunda olmadığını; ama varış istasyonu olan Bostarka’da bulunduğunu söylemişti. Ardından da, “Umarım yolda kalmazsınız.” demişti. Makinist, açık ve öngörülebilir bir sorun olduğu halde bu şekilde yola çıktıklarına sinirlenmişti. Bostarka’ya varmalarına altı saat vardı. Bir tepeyi tırmanırken tren sanki teklemeye başlamıştı. “Şimdi yolda kaldık” derken tren tepeyi aştı. Bir saat kadar sonra lokomotiften bir başka ses gelmeye başlamıştı. Makinist, “Buraya kadarmış” derken tren bir tünele girdi ve normal bir şekilde seyrine devam etti. Bostarka’ya bir saat kala zorlu bir tepeye daha tırmanacaklardı. Makinist içinden “Tren kesin bu tepeye tırmanırken yolda kalır” dedi. Fakat tren o tepeyi de tırmandı; tepeden inerken de anormal bir şey olmadı.

Tren, hiçbir gecikme olmadan Bostarka’ya varmıştı. Makinist, trenden inerken,

“Bugün benim hayatımın en mutlu günü!” dedi ve bakım atölyesindeki arkadaşlardan ilgili parçanın değiştirilmesini istedi.

Bakım atölyesinden bir teknisyen, yeni bir parçayı aldı ve lokomotifteki parçaya baktı. Parça tamamen yeniydi. Üstündeki tarihten daha o gün takıldığı belliydi. Parçanın yeni olduğunu makiniste söyledi. Makinist

“Olamaz” dedi, “Tren gelirken çok zorlandı. Üstelik Patarka’daki teknisyen parçanın mutlaka değişmesi gerektiğini söylemişti.”

Sonradan öğrendiler ki, Patarka’daki teknisyen şaka yapmıştı. Makinisti endişeye boğan ve sonradan o günü hayatının en mutlu günü ilan etmesine yol açan onun bakış açısıydı. Patarka’daki teknisyeni ertesi gün gördüğünde teknisyen şöyle demişti:

“Aslında her zamanki gibi sıradan bir yolculuk yaptın. Her şey aynıydı. Sen aynıydın, yaptığın sefer, kullandığın lokomotif hep aynıydı. Sadece bakış açın farklıydı.

Sıradan geçen her günü, bir macera gibi görmek ya da hayatımızın en mutlu günü yapmak bizim bakış açımıza bağlı.”

Alabildiğiniz kadar alın

Eğer yılda bir milyar ile bir milyar yüz milyon lira arasında bir gelir arasında seçim yapmak durumunda olsaydınız, seçiminizi yüksek olan miktardan yana kullanırdınız, değil mi? İktisatçıların böyle düşündüklerine şüphe yok ama evrimsel ruhbilimcilerin konu hakkında daha yetkin olduklarını da göz ardı edemeyiz. Onlara göre seçim mutlak değerlere göre değil göreceli değerlere göre yapılıyor.

Cornell Üniversitesi’nden İktisat profesörü Robert Frank “Luxury Fever” adlı kitabında insanların çoğunun, başkalarının iki milyar lira kazanması durumunda bir milyar yüz milyon lira kazanmak yerine başkalarının dokuzyüz milyon lira kazanması durumunda bir milyar kazanmayı tercih edeceklerini savunuyor. Frank’e göre bireyler için mevki servetten daha fazla önem taşıyor. Hayatta kalma, göreceli bir skalanın en tepesine çıkabilmek için en yaşamsal etken.

Bilim adamları bu hayata kalma mekanizmasının biyolojik açıdan işleyiş biçimi üzerinde çalışmalar yapıyorlar. UCLA üniversitesinden Michael McGuire yetişkin 19 maymun üzerinde bir deney yapmış. Buna göre, her bir gruptaki egemen maymunda, astı konumundaki maymunlardakine oranla yüzde 50 daha fazla serotonin konsantrasyonu mevcutmuş. (Serotonin insana kendisini daha iyi hissettiren bir tür hormon.) Ancak baş maymun gruptan 72 saat izole edilince serotonin düzeyinde düşüş meydana geldiği saptanmış. Baş maymun gruba geri döndüğünde serotonin oranı yeniden eski düzeyine çıkmış.

Bunun bir tek açıklaması var herhalde:

Bir numara olmak harika bir duygu.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s